Chuyển đổi giấc ngủ ngày của bé: số giấc ngủ ngày theo độ tuổi và khi nào bé bớt giấc

Khi mới chào đời, giấc ngủ của bé rải rác suốt ngày và đêm, rồi dần dần ổn định thành ba giấc ngủ ngày, sau đó hai giấc, rồi một giấc. Hướng dẫn về giấc ngủ ngày của KidsHealth cho biết hầu hết bé từ 4–12 tháng tuổi ngủ ngày hai đến ba giấc, và hầu hết trẻ mới biết đi giảm xuống còn một giấc ngủ ngày khi được 18 tháng tuổi. Sau đó nhiều trẻ bỏ giấc ngủ ngày cuối cùng vào một lúc nào đó trong những năm mẫu giáo (3–5 tuổi). Thời điểm chính xác khác nhau rất nhiều, vì vậy các tín hiệu của bé quan trọng hơn là ngày sinh nhật.

Bài hướng dẫn này là phần tổng quan. Mỗi giai đoạn chuyển đổi sau giai đoạn đầu tiên đều có trang riêng: từ ba giấc ngủ ngày xuống hai, từ hai giấc ngủ ngày xuống một và bỏ giấc ngủ ngày cuối cùng. Để xem lịch đầy đủ theo độ tuổi, hãy xem lịch ngủ của bé theo độ tuổi và khoảng thức.

Bé cần ngủ ngày bao nhiêu giấc ở mỗi độ tuổi?

Bảng dưới đây tổng hợp những gì một số dịch vụ y tế trẻ em mô tả. Hãy xem đây là khoảng thông thường, không phải mục tiêu.

Nguồn: Nationwide Children's Hospital, bài tổng quan về giấc ngủ của Royal Children's Hospital Melbourne, KidsHealth về bé 4 đến 7 tháng tuổi, bé 8 đến 12 tháng tuổi và trẻ 1 đến 2 tuổi.

Giấc ngủ ngày là một phần của tổng thời gian ngủ, không phải ngủ thêm. American Academy of Sleep Medicine khuyến nghị 12–16 giờ mỗi 24 giờ (bao gồm cả giấc ngủ ngày) từ 4 đến 12 tháng tuổi, 11–14 giờ từ 1 đến 2 tuổi và 10–13 giờ từ 3 đến 5 tuổi. Khi giấc ngủ đêm dài ra, phần ngủ ban ngày thu hẹp lại, và đó chính là điều dẫn đến mỗi giai đoạn chuyển đổi.

Giấc ngủ ngày của bé thường kéo dài bao lâu?

Độ dài giấc ngủ ngày khác nhau nhiều hơn so với số giấc. KidsHealth cho biết một số bé 8–12 tháng tuổi ngủ ngày 30 phút, trong khi những bé khác ngủ tới 2 giờ. Royal Children's Hospital mô tả các giấc ngủ ngày kéo dài tối đa hai giờ mỗi giấc từ 2–6 tháng tuổi, và tổng cộng 2–3 giờ ngủ ngày từ 7–12 tháng tuổi, thường gồm một giấc buổi sáng và một giấc buổi chiều. Nationwide Children's đưa ra tổng thời gian ngủ ban ngày từ 2 đến 5 giờ cho bé từ 2–12 tháng tuổi.

Giấc ngủ ngày ngắn là điều thường gặp, nhất là trong giai đoạn đầu. Chu kỳ ngủ của trẻ sơ sinh kéo dài khoảng 20–50 phút, so với khoảng 90 phút ở người lớn, và bài tổng quan của RCH lưu ý rằng nhiều bé chỉ “chợp mắt” trong một chu kỳ trong năm đầu. Nếu giấc ngủ ngày ngắn là vấn đề chính, hãy xem giấc ngủ ngày ngắn và chợp mắt.

Dấu hiệu nào cho thấy sắp đến giai đoạn chuyển đổi giấc ngủ ngày?

Giai đoạn chuyển đổi là một khuôn mẫu, không phải chỉ một ngày. Mọc răng, ốm, đợt tăng trưởng vượt bậc hoặc một giai đoạn thoái lui giấc ngủ đều có thể làm xáo trộn giấc ngủ ngày trong vài ngày mà không có nghĩa là cần bỏ một giấc ngủ ngày. Những dấu hiệu nhiều gia đình nhận thấy trong một hai tuần:

• Bé cưỡng lại hoặc mải chơi trong một giấc ngủ ngày mà trước đây bé ngủ dễ dàng. KidsHealth cho biết trẻ mới biết đi cưỡng lại giấc ngủ buổi sáng có lẽ đã sẵn sàng chỉ ngủ một giấc buổi chiều.
• Một giấc ngủ ngày ngày càng ngắn hơn, hoặc bé mất nhiều thời gian mới ngủ được.
• Giấc ngủ ngày cuối cùng trong ngày bị muộn và đẩy giờ đi ngủ lùi lại. Better Health Channel lưu ý rằng giấc ngủ buổi chiều quá gần giờ đi ngủ có thể làm xáo trộn giấc ngủ đêm.
• Bé vui vẻ và tỉnh táo lâu hơn, không còn những dấu hiệu mệt mà bé thường có vào thời điểm đó.
• Giấc ngủ đêm hoặc giờ thức giấc buổi sáng bắt đầu bị lệch, mà không phải do ốm.

Bạn nên ghi lại giờ bắt đầu và kết thúc giấc ngủ ngày, thời gian bé cần để ngủ được ở mỗi giấc, giờ đi ngủ và giờ thức giấc buổi sáng trong một hai tuần. Như vậy sẽ dễ phân biệt một thay đổi thực sự với một chuỗi ngày khó khăn, và giúp bác sĩ đa khoa hoặc điều dưỡng sức khỏe trẻ em có thông tin cụ thể để xem xét.

Khi nào bé chuyển từ bốn giấc ngủ ngày xuống ba?

Việc chuyển từ bốn giấc ngủ ngày xuống ba thường diễn ra trong những tháng đầu. Nationwide Children's cho biết bé 2 tháng tuổi ngủ ngày từ hai đến bốn giấc, và RCH mô tả hai hoặc ba giấc ngủ ngày từ 2–6 tháng tuổi, vì vậy giấc ngủ ngày thứ tư thường dần mất đi vào một lúc nào đó trong khoảng thời gian này khi bé có thể thức lâu hơn. Không có một tuần duy nhất đúng cho việc này.

Dấu hiệu bé có thể đã sẵn sàng: khó cho bé chợp mắt giấc cuối ngày, giấc đó đẩy giờ đi ngủ muộn hơn, hoặc các giấc ngủ ngày dài ra đều đặn đến mức không còn đủ chỗ cho bốn giấc trước giờ đi ngủ.

Cách chuyển từ bốn giấc ngủ ngày xuống ba

1. Để ý xem có khuôn mẫu ổn định trong khoảng một tuần rồi mới thay đổi bất cứ điều gì.
2. Kéo dài thời gian thức một cách nhẹ nhàng. Cứ vài ngày lại lùi giấc ngủ ngày đầu tiên muộn hơn một chút, thay vì lùi hẳn một lần, đồng thời để ý các dấu hiệu mệt như nhìn chằm chằm, nhíu mày hoặc ngáp.
3. Giữ giấc ngủ ngày cuối cùng thật ngắn để giấc này kết thúc từ khá lâu trước giờ đi ngủ.
4. Cho bé đi ngủ sớm hơn vào những ngày ngủ ngày ngắn. Nếu ba giấc ngủ ngày cộng lại không được bao nhiêu, hãy đưa giờ đi ngủ sớm lên một chút thay vì thêm một giấc ngủ vào lúc chiều tối.
5. Chuẩn bị tinh thần cho vài tuần lẫn lộn. RCH lưu ý rằng cha mẹ có thể thấy nhiều tuần giấc ngủ lẫn lộn trong lúc trẻ thích nghi, vì vậy hoàn toàn ổn nếu bạn cho bé chợp mắt thêm giấc thứ tư vào ngày bé rõ ràng cần.

Ví dụ một ngày ba giấc ngủ ngày (khoảng 4–6 tháng tuổi) — hãy điều chỉnh theo bé

Đây là một ví dụ giả định được xây dựng từ các khoảng thời gian ở trên, không phải mục tiêu. Để có cái nhìn đầy đủ hơn ở độ tuổi này, hãy xem lịch ngủ cho bé 3–5 tháng tuổi.

Khi nào bé bớt từ ba giấc ngủ ngày xuống hai?

Hầu hết các bé chuyển từ ba giấc ngủ ngày xuống hai vào một lúc nào đó trong nửa sau của năm đầu. KidsHealth mô tả ít nhất hai giấc ngủ ngày từ 4–7 tháng tuổi và hai giấc ngủ ngày ở hầu hết bé 8–12 tháng tuổi. Dấu hiệu thường gặp là giấc chợp mắt thứ ba vào cuối buổi chiều trở thành một cuộc giằng co hoặc đẩy giờ đi ngủ muộn hơn. Hãy xem từ ba giấc ngủ ngày xuống hai để biết các dấu hiệu sẵn sàng, các bước thực hiện và ví dụ về một ngày.

Khi nào trẻ mới biết đi chuyển sang một giấc ngủ ngày?

KidsHealth cho biết vào khoảng 18 tháng tuổi, hoặc đôi khi sớm hơn, hầu hết trẻ mới biết đi gộp hai giấc ngủ ngày thành một giấc ngủ buổi chiều, và bài tổng quan của RCH cũng mô tả sự thay đổi tương tự vào khoảng 18 tháng tuổi. Đây thường là giai đoạn chuyển đổi nhiều trắc trở nhất, với nhiều tuần xen kẽ ngày ngủ một giấc và ngày ngủ hai giấc. Hãy xem từ hai giấc ngủ ngày xuống một.

Khi nào trẻ thôi ngủ ngày hẳn?

Giấc ngủ ngày cuối cùng thường mất đi trong những năm mẫu giáo. KidsHealth cho biết nhiều trẻ 3–5 tuổi bỏ giấc ngủ buổi chiều, trong khi Better Health Channel cho biết trẻ vẫn cần ngủ ngày cho đến khoảng 2½ đến 3 tuổi, kể cả khi trẻ ngủ ngon vào ban đêm. Khi trẻ bỏ giấc ngủ ngày, thời gian yên tĩnh và giờ đi ngủ sớm hơn sẽ giúp ích. Hãy xem bỏ giấc ngủ ngày và giấc ngủ của trẻ mới biết đi.

Bé nên ngủ ngày ở đâu, và ngủ trong xe đẩy hay ghế ô tô có ổn không?

Giấc ngủ ngày tuân theo các nguyên tắc ngủ an toàn giống như giấc ngủ đêm, mọi lúc.

• Nằm ngửa, trong mọi giấc ngủ. Hướng dẫn về SIDS của NHS khuyên làm theo các lời khuyên của NHS bất cứ khi nào bé ngủ, bao gồm cả giấc ngủ ngày.
• Bề mặt cứng, phẳng, trống thoáng. Dùng cũi hoặc nôi có đệm cứng, phẳng và không có gì bên trong có thể che mặt bé: không gối, tấm quây cũi, chăn rời hay đồ chơi mềm.
• Cùng phòng ít nhất 6 tháng. Red Nose, NHS và AAP đều khuyên bé ngủ ở chỗ ngủ an toàn riêng trong cùng phòng với cha mẹ hoặc người chăm sóc ít nhất 6 tháng đầu, cho cả giấc ngủ ngày lẫn giấc ngủ đêm.
• Không dùng sản phẩm có mặt nghiêng hoặc có gia trọng. AAP cho biết bất kỳ bề mặt nào nghiêng quá 10 độ đều không an toàn để ngủ, và khuyến cáo không dùng chăn, túi ngủ và khăn quấn có gia trọng.
• Ghế ô tô, xe đẩy, xích đu và địu. Nếu bé ngủ thiếp đi trong một trong những thứ này, AAP khuyên chuyển bé sang nằm ngửa trên một bề mặt ngủ cứng càng sớm càng tốt. NHS cũng khuyên không để bé ngồi trong ghế ô tô quá lâu.
• Không bao giờ ngủ trên ghế sofa hoặc ghế bành. Red Nose khuyên đừng bao giờ ngủ cùng bé trên ghế sofa, ghế bành hoặc ghế ngả lưng, dù bạn mệt đến đâu. Nếu bạn thấy buồn ngủ khi đang bế bé, trước tiên hãy đặt bé vào chỗ ngủ riêng của bé.

Để có không gian ngủ ngày yên bình, Better Health Channel gợi ý một căn phòng tối và yên tĩnh. Một nếp thư giãn ngắn, nhất quán trước giấc ngủ ngày cũng giúp ích cho nhiều bé. Hãy xem môi trường ngủ và ngủ an toàn để có danh sách kiểm tra đầy đủ.

Khi nào tôi nên tìm sự giúp đỡ về giấc ngủ ngày của bé?

Giấc ngủ ngày thất thường là điều rất phổ biến và thường không phải là vấn đề sức khỏe. Hãy tìm sự giúp đỡ nếu tình trạng buồn ngủ đi kèm các dấu hiệu ốm. Hướng dẫn của NHS về trợ giúp y tế khẩn cấp liệt kê các dấu hiệu dưới đây.

Hãy gọi số điện thoại cấp cứu tại địa phương ngay nếu bé:

• khó đánh thức, không thể đánh thức, hoặc mềm rũ
• thở rất nhanh hoặc khó thở, thở rên hoặc hóp bụng khi thở
• có da, môi hoặc lưỡi xanh tím, xám, tái nhợt hoặc loang lổ
• đang bị co giật (lên cơn giật)
• dưới 3 tháng tuổi và có nhiệt độ từ 38°C (100.4°F) trở lên
• buồn ngủ hơn nhiều so với bình thường và không chịu ăn

Hãy tìm lời khuyên y tế trong ngày (bác sĩ đa khoa của bạn hoặc đường dây tư vấn sức khỏe tại địa phương) nếu bé ăn ít hơn nhiều so với bình thường, có số tã ướt ít hơn hẳn, hoặc bạn lo lắng và không chắc nên làm gì.

Hãy nhắc đến điều này ở lần khám tiếp theo với bác sĩ đa khoa hoặc điều dưỡng sức khỏe trẻ em nếu giấc ngủ ngày gần như ngày nào cũng khó khăn trong nhiều tuần, việc dỗ ngủ ở mọi giấc đều rất vất vả, hoặc những lo lắng về giấc ngủ đang làm bạn kiệt sức. Bài tổng quan của RCH lưu ý rằng chỉ riêng việc cha mẹ lo lắng về giấc ngủ của con đã là lý do đủ để trao đổi với chuyên gia. Nếu sự kiệt sức đang ảnh hưởng đến cảm xúc của bạn, hãy xem thiếu ngủ. Nếu bạn có ý nghĩ làm hại bản thân hoặc bé, hãy gọi đường dây hỗ trợ khủng hoảng tại địa phương hoặc số điện thoại cấp cứu tại địa phương ngay.