Dag en nacht door elkaar bij pasgeborenen: waarom het gebeurt en wat je eraan kunt doen

Dag en nacht door elkaar halen betekent dat een pasgeborene overdag lange stukken slaapt en 's nachts klaarwakker is, drinkt en onrustig is. Het komt vaak voor, het is niet iets wat jij hebt veroorzaakt, en het gaat over. Baby's worden geboren zonder werkende biologische klok, dus de eerste weken slapen en waken ze de klok rond in korte stukjes. Je kunt die klok niet aanzetten, maar je kunt wel duidelijke signalen geven over welk deel van de dag het is, en de meeste baby's gaan die in de eerste 2 tot 4 maanden volgen.

Wat betekent het als je baby dag en nacht door elkaar haalt?

De gids van de AAP over een omgekeerd dag-nachtritme zegt dat pasgeborenen soms hun dagen en nachten door elkaar halen, en noemt het tijdelijk: het wordt beter naarmate baby's veel korte hazenslaapjes vervangen door langere stukken slaap. In de praktijk ziet het er vaak zo uit:

• lange, diepe dutjes in de ochtend en middag
• alerte momenten met grote ogen of lange voedingen in de kleine uurtjes
• een baby die net ‘klaar is voor een feestje’ als jij wilt gaan slapen

Niets hiervan betekent dat er iets mis is met de slaap van je baby. De NHS zegt dat pasgeborenen de eerste maanden altijd meerdere keren per nacht wakker worden, omdat ze gevoed moeten worden.

Waarom halen pasgeborenen dag en nacht door elkaar?

Pasgeborenen hebben nog geen biologische klok zoals volwassenen. De slaapgids voor pasgeborenen van Sleep Foundation zegt dat baby's geboren worden zonder sterk circadiaans ritme (de 24-uursklok van het lichaam), en dat dit zich na verloop van tijd ontwikkelt met hulp van licht en donker. Volgens de gids volgen baby's ongeveer de eerste 2 maanden over het algemeen geen schema dat aan het tijdstip van de dag gekoppeld is.

Voeding speelt ook een grote rol. KidsHealth zegt dat baby's die borstvoeding krijgen ongeveer elke 2 tot 3 uur drinken en baby's die de fles krijgen ongeveer elke 3 tot 4 uur, dus de slaap van een pasgeborene wordt onderbroken door honger, hoe laat het ook is. De Australian Breastfeeding Association (ABA) zegt dat baby's in de eerste dagen geen idee hebben van dag en nacht, en dat vaak wakker worden normaal is en ze helpt om goed gevoed, veilig en verbonden met jou te blijven.

Hoelang halen baby's dag en nacht door elkaar?

Dat verschilt, en bronnen beschrijven de verandering op net iets andere momenten:

Bij de meeste baby's is de verwarring dus het grootst in de eerste weken, en worden de nachten in de tweede en derde maand voorspelbaarder. Zie slaappatronen van pasgeborenen voor wat gebruikelijk is in de eerste 12 weken, en slaap van pasgeborenen week voor week voor een overzicht per fase.

Als je baby te vroeg is geboren, vergelijk je baby dan met de gecorrigeerde leeftijd. De gids van de AAP over gecorrigeerde leeftijd legt dat uit als de leeftijd van je baby min het aantal weken dat je baby te vroeg werd geboren, en geeft het voorbeeld van een baby die 8 weken te vroeg is geboren en op 4 maanden een gecorrigeerde leeftijd van 2 maanden heeft.

Hoe help ik mijn baby dag en nacht te onderscheiden?

Je geeft de klok die zich bij je baby ontwikkelt twee duidelijke, verschillende signalen. De NHS, de AAP en Sleep Foundation stellen allemaal hetzelfde contrast voor.

Overdag

1. Laat het licht binnen. De NHS stelt voor om overdag de gordijnen open te doen. Sleep Foundation zegt dat licht en geluid overdag helpen.
2. Laat de gewone geluiden gewoon doorgaan. De NHS zegt dat je je niet te veel zorgen hoeft te maken over alledaagse geluiden terwijl je baby een dutje doet, en de AAP zegt dat het prima is als je baby in slaap valt in de drukkere delen van het huis of terwijl je een boodschap doet.
3. Praat en speel als je baby wakker is. De NHS stelt voor om spelletjes te doen tijdens de wakkere momenten overdag. Met een pasgeborene kan dat een gesprekje van gezicht tot gezicht zijn, een wandeling buiten of even buikligging.
4. Voed regelmatig gedurende de dag. KidsHealth zegt dat je je baby om de 3 tot 4 uur wakker maakt voor een voeding tot je baby goed in gewicht aankomt. Volg het advies van je verloskundige of jeugdverpleegkundige voor jouw baby.

's Nachts

1. Houd het licht laag. De NHS stelt voor om het licht gedimd te houden, en de AAP stelt een donkere kamer en een zachte stem voor.
2. Houd het rustig en saai. De NHS zegt dat je niet veel praat of speelt. De AAP stelt voor om nachtelijk contact te beperken tot voeden, een boertje laten doen, verschonen en zacht troosten als dat nodig is.
3. Verschoon alleen als het nodig is. De NHS stelt voor om je baby niet te verschonen tenzij het nodig is. Leg alles klaar, zodat een verschoning snel gaat.
4. Leg je baby meteen weer neer. De NHS stelt voor om je baby neer te leggen zodra die gevoed en verschoond is. De ABA zegt dat korte nachtvoedingen je baby, en jou, snel weer in slaap kunnen helpen.

Veel gezinnen merken dat een klein lampje of nachtlampje genoeg is om veilig te voeden en te verschonen zonder dat iedereen helemaal wakker wordt.

Wat helpt niet als je baby dag en nacht door elkaar haalt?

• Je pasgeborene lange tijd wakker houden. KidsHealth zegt dat je je baby overdag niet wakker moet houden in de hoop dat die 's nachts beter slaapt. De gids over wakkertijden van Sleep Foundation zegt dat wakkertijden van 30 tot 90 minuten normaal zijn bij pasgeborenen en dat het niet nodig is ze op te rekken, en dat ouders weinig kunnen doen om doorslapen te versnellen. De gids van de AAP over je baby laten slapen stelt wel voor om baby's overdag langer wakker te houden; bij een pasgeborene kun je dat het best opvatten als optimaal gebruikmaken van de natuurlijke wakkere momenten met licht en spel, niet als een vermoeide baby wakker houden.
• Nachtvoedingen overslaan of verder uit elkaar zetten. Via nachtvoedingen krijgt een pasgeborene genoeg melk binnen. Zie het volgende deel.
• Veranderen hoe of waar je baby slaapt. Een langer stuk slaap is het nooit waard om je baby op de zij of buik te laten slapen, op een bank, of in een schuin of verzwaard product. Zie slaapproducten die je beter vermijdt.
• Iets toevoegen aan de fles. In de fles van een pasgeborene hoort alleen moedermelk of kunstvoeding, wat je ook hoort over langer slapen.
• Een vast schema verwachten. Sleep Foundation zegt dat een onregelmatig slaappatroon normaal is bij pasgeborenen. Zie wakkertijden voor waarom bereiken voor wakkertijden een gangbare afspraak zijn, geen vaste regel.

Moeten nachtvoedingen responsief blijven?

Ja. Je baby helpen leren dat de nacht voor slapen is, gaat over de omgeving, niet over minder voeden. De WHO beschrijft responsieve borstvoeding als voeden zo vaak als het kind wil, dag en nacht. De CDC zegt dat de meeste baby's die borstvoeding krijgen ongeveer 8 tot 12 keer per 24 uur drinken, soms wel elk uur tijdens clustervoeden, en dat sommige baby's één langer slaapstuk van 4 tot 5 uur hebben.

Voed als je hongersignalen ziet, op elk uur. Baby's die kunstvoeding krijgen, drinken 's nachts ook op signalen. Zie hongersignalen en het voedingsschema per leeftijd.

Hoe houd ik nachtvoedingen veilig als we allebei uitgeput zijn?

Bij nachtvoedingen in de eerste weken is de kans het grootst dat je samen met je baby in slaap sukkelt. Een paar dingen houden dat risico laag:

• Op de rug, eigen bedje, jouw kamer. De zes aanbevelingen voor veilig slapen van Red Nose in Australië zijn onder meer om je baby op de rug te leggen en je baby minstens de eerste 6 maanden in een eigen veilige slaapplek op jouw kamer te laten slapen. De NHS zegt dat dit overdag en 's nachts geldt.
• Nooit op een bank of in een fauteuil. Het advies van Red Nose over banken zegt dat je nooit met je baby op een bank, fauteuil of relaxstoel moet slapen, hoe moe je ook bent. Als je slaperig wordt, leg je baby dan in de eigen slaapplek voordat je in slaap valt.
• Voed op een plek waar je niet wegdommelt in de kussens, met het bedje of wiegje binnen handbereik, zodat je je baby meteen kunt neerleggen.
• Verdeel de nachten. De NHS stelt voor om te proberen te slapen als je baby slaapt en je partner om hulp te vragen, bijvoorbeeld door voedingen met kunstvoeding te verdelen of de verschoning vroeg in de ochtend over te nemen, zodat een ouder die borstvoeding geeft weer kan gaan slapen.

Zie veilig slapen voor de volledige checklist en slaaptekort voor hoe je omgaat met onderbroken nachten.

Voorbeeld van 24 uur met een baby van 3 weken (fictief; pas het aan op je baby)

Wanneer moet ik hulp zoeken?

Bel nu het lokale alarmnummer als je baby:

• slap is, veel slaperiger dan normaal, moeilijk wakker te krijgen of niet wakker te krijgen is
• veel slaperiger is dan normaal en geen voeding neemt
• moeite heeft met ademen, kreunt of bij het ademen de huid onder de ribben naar binnen trekt
• een blauwe, grauwe, heel bleke of vlekkerige huid, lippen of tong heeft
• jonger is dan 3 maanden en een temperatuur heeft van 38°C (100.4°F) of hoger
• al 12 uur geen natte luier heeft gehad of niet heeft geplast

Dit komt uit de NHS-gids voor dringende hulp. De NHS-pagina over geelzucht zegt ook dat je spoedhulp belt als een gele baby (met geelzucht) slaperiger is dan normaal, moeilijk wakker te krijgen is of geen voeding neemt.

Zoek vandaag medische hulp als je baby voedingen weigert of veel minder drinkt dan normaal maar wel alert is, minder natte luiers heeft dan normaal, of geelzucht heeft die niet beter wordt. Zie geelzucht bij pasgeborenen.

Praat met je huisarts of jeugdverpleegkundige als het door elkaar halen van dag en nacht rond 3 tot 4 maanden nog niet minder is geworden, als je je zorgen maakt over hoeveel je baby slaapt of drinkt, of als de onderbroken nachten je uitputten (je arts of een lokale jeugdgezondheidsdienst kan ook helpen). Als je gedachten hebt om jezelf of je baby iets aan te doen, leg je baby dan veilig in het bedje en bel nu een lokale crisislijn of het lokale alarmnummer.

Wat is goed om bij te houden terwijl je dag en nacht op orde krijgt?

Schrijf een paar dagen op wanneer je baby wakker wordt, drinkt en slaapt, en geef aan welke stukken overdag zijn en welke 's nachts. Je kijkt of het langste slaapstuk langzaam naar de avond en nacht verschuift. Zo heeft je verloskundige of jeugdverpleegkundige ook een duidelijk beeld als je advies nodig hebt.